Liên kết văn bản: 总之 / 综上所述 / 由此可见 / 换言之

Cách dùng: Bốn từ này đều là liên kết văn bản (篇章连接), đứng ở đầu câu (thường là câu cuối của đoạn) để nối ý với toàn bộ phần trước đó, nhằm tổng kết, suy luận hoặc diễn đạt lại. Chúng không nối hai vế trong một câu mà nối các đoạn ý lớn.

• 总之 (zǒngzhī): Tóm lại, dùng phổ biến nhất, tổng kết ý chính đã nêu, có thể dùng trong văn nói và viết.
• 综上所述 (zōngshàng suǒshù): Tổng hợp những điều đã trình bày ở trên, trang trọng, dùng trong văn bản nghị luận, báo cáo.
• 由此可见 (yóucǐ kějiàn): Từ đó có thể thấy, dùng để suy luận ra kết luận từ các luận cứ/ hiện tượng đã nêu, nhấn mạnh tính logic.
• 换言之 (huà yán zhī): Nói cách khác, dùng để diễn đạt lại ý tưởng đã nêu bằng cách khác, giúp làm rõ hoặc nhấn mạnh, thường dùng trong văn viết trang trọng.

Vị trí: Luôn đứng ở đầu câu, sau nó thường có dấu phẩy. Ví dụ: 总之，我们要坚持到底。（Tóm lại, chúng ta phải kiên trì đến cùng.） Lưu ý và lỗi sai thường gặp:

• Không dùng với nghĩa “vì vậy”: Học sinh Việt hay nhầm “由此可见” với “所以”. “所以” nối nguyên nhân – kết quả trong cùng một câu, còn “由此可见” đứng đầu câu, suy luận từ toàn bộ dữ kiện đã nêu. Không viết: “他生病了，由此可见他没来上课。” (Sai vì chỉ là quan hệ nhân quả đơn giản). Đúng: “他昨天发烧，今天又咳嗽，由此可见他病得不轻。”
• Không lạm dụng: Dùng quá nhiều sẽ khiến văn bản cứng nhắc, lặp. Chỉ dùng 1-2 lần trong một đoạn dài.
• Phân biệt với từ nối trong câu: “总之” không đứng giữa câu để nối hai vế. Sai: “我不喜欢这个方案，总之我反对。” Nên tách: “我不喜欢这个方案。总之，我反对。”
• Sắc thái trang trọng: “综上所述” và “换言之” rất trang trọng, không dùng trong hội thoại hàng ngày. “总之” và “由此可见” có thể dùng trong văn nói (nhưng “由此可见” vẫn hơi trang trọng).

So sánh nhanh: “总之” = tóm tắt nội dung; “综上所述” = tóm tắt toàn bộ phần đã viết (trang trọng hơn); “由此可见” = suy luận kết luận; “换言之” = nói lại cho khác, không phải tóm tắt.